nasze media Najnowszy numer MGN 07-08/2018

Gabriela Szulik / PAP

dodane 21.02.2018 09:58

Dzień Języka Ojczystego

Co dwa tygodnie znika bezpowrotnie jeden język

Spośród ponad 6,5 tys. języków, którymi mówi się na świecie, połowa jest zagrożona wyginięciem. Do końca XXI wieku przetrwa prawdopodobnie zaledwie jedna dziesiąta z obecnie używanych języków. Najnowsze statystyki pokazują, że co dwa tygodnie znika bezpowrotnie jeden język, a z nim ogromna część bogactwa intelektualnego i kulturalnego.

Obecnie na świecie używa się 6-7 tys. języków. Najpopularniejsze, wg badań UNESCO, to: mandaryński (1170 mln użytkowników), angielski (1135 mln), hiszpański (450 mln), hindi (400 mln) i arabski (350 mln).

Językoznawcy szacują, że w historii ludzkości istniało ok. 13 tys. języków, które z upływem wieków zanikały i ginęły. Obecnie główną przyczyną wymierania języków jest wypieranie jednych przez inne, w miarę jak użytkownicy języków mniejszościowych zaczynają się posługiwać językami dominującymi, kojarzonymi często z prestiżem lub bogactwem. Do najbardziej zagrożonych należą języki Aborygenów i języki afrykańskie, a także dialekty indiańskie i niektóre języki plemion z Indii, m.in. z Andamanów. Najszybciej zanikają języki używane wyłącznie w mowie, bo umierają wraz z ostatnimi ludźmi, którzy nimi władają. Znane są jednak przypadki, gdy dało się przywrócić ginący język. W Walii np. dwujęzyczne nauczanie doprowadziło do tego, że wiele dzieci po walijsku mówi lepiej niż ich rodzice. Równie udaną próbą przywrócenia życia językowi jest hebrajski, oryginalny język Starego Testamentu. Od setek lat, poza liturgią żydowską, nie był on używany na co dzień. W XIX w. hebrajskiego zaczęli używać w Palestynie członkowie ruchu niepodległościowego kierowanego przez Eliezera Ben-Jehudę, urodzonego na Białorusi żydowskiego pisarza, językoznawcę. Ben Jehuda zmarły w Jerozolimie uważany jest za twórcę współczesnego języka hebrajskiego. Gdy w 1948 r. założono państwo Izrael hebrajskiego uczono już w izraelskich szkołach. Niestety, stało się to kosztem jidysz, tradycyjnego języka związanego z kulturą żydowską.

Obecnie Internet propaguje używanie zagrożonych języków, np. galicyjskiego, prowansalskiego, gaskońskiego, a nawet aborygeńskich języków Australii.

Wg UNESCO w Polsce 8 języków zagrożonych jest wyginięciem: kaszubski, białoruski, jidisz, rusiński, romski, poleski, wiliamowicki (mówi nim obecnie około 70 najstarszych mieszkańców Wiliamowic koło Bielska Białej), a także słowiński, który od lat 60. XX wieku uważany jest za wymarły. Polszczyzna jest jednym z 25 największych języków na świecie, posługuje się nią ponad 40 mln ludzi w Polsce i poza jej granicami.

« 1 »
oceń artykuł
  • GoscMalegoGoscia
    21.02.2018 12:40
    Języki to ciekawa sprawa. Jest ich całe mnóstwo, mimo że coraz mniej. Szkoda, tak szybko zanikają. Znajomość języków obcych jest bardzo przydatna, szczególnie w pracy zawodowej, zwłaszcza angielskiego, który dominuje nad innymi. Ale to powoli zaczyna się zmieniać, języki takie jak chiński czy hiszpański są coraz popularniejsze, może kiedyś zastąpią angielski. W języku polskim z biegiem czasu zachodzą zmiany. Większość słów 1000 lat temu brzmiała inaczej. I wciąż pojawiają się nowe. W średniowieczu nikt przecież nie powiedział by n.p. super. Są też slangi, więc język jest bogaty. Wielka szkoda, że tyle ciekawych języków zanika.
    doceń 0

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Najaktywniejsi użytkownicy

  • 1
    Slotkakotka
    ostatnia aktywność: 06.03.2018
    łączna liczba komentarzy: 1
  • 3
    AnnaŻ
    ostatnia aktywność: 03.05.2018
    łączna liczba komentarzy: 2
  • 4
    KociaAnia
    ostatnia aktywność: 24.05.2018
    łączna liczba komentarzy: 26
  • 5
    Mosiosława
    ostatnia aktywność: 26.10.2017
    łączna liczba komentarzy: 10